
Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından hazırlanan Türk Gıda Kodeksi Peynir Tebliği, 10 Kasım 2026 tarihli Resmî Gazete'de yayımlandı. Tebliğle peynirlerin üretiminde kullanılabilecek bileşenler, etiketleme, olgunlaştırma ve muhafaza koşulları düzenlendi. Mevcut işletmelere 30 Nisan 2027 tarihine kadar uyum süresi tanındı.
Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından hazırlanan Türk Gıda Kodeksi Peynir Tebliği (2026/24), 10 Kasım 2026 tarihli ve 33426 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Düzenleme, peynirlerin tekniğine uygun ve hijyenik şekilde üretilmesi, işlenmesi, muhafaza edilmesi, taşınması ve piyasaya arz edilmesine ilişkin kuralları kapsıyor.
Tebliğde peynirlerin bileşimi, üretim yöntemleri, olgunlaştırma süreleri ve etiketleme esaslarına ilişkin hükümler yer alıyor.
Peynir Etiketlerinde Hangi Kurallar Uygulanacak?
Türk Gıda Kodeksi Peynir Tebliği kapsamında peynirlerin etiketlenmesine ilişkin çeşitli kurallar belirlendi.
Buna göre peynir etiketlerinde “köy peyniri”, “geleneksel peynir”, “doğal peynir” ve “çiftlik peyniri” gibi ifadelere yer verilemeyecek.
Peynirlerin yağlılık sınıflarının ürün adıyla aynı büyüklükte ve tüketiciler tarafından kolayca görülebilecek şekilde belirtilmesi gerekecek.
Farklı hayvan türlerine ait sütlerin kullanıldığı peynirlerde ise süt türleri, kullanım miktarlarına göre çoktan aza doğru sıralanarak etikette gösterilecek. Karışım sütlerden üretilen peynirlerin etiketlerinde hayvan görselleri kullanılamayacak.
Çiğ Sütten Üretilen Peynirlerde Olgunlaştırma Koşulları
Tebliğde çiğ sütten veya termizasyon uygulanmış sütten üretilen peynirlerin olgunlaştırılmasına ilişkin hükümler de bulunuyor.
Çiğ sütten veya termizasyon uygulanmış sütten üretilen ve telemesi haşlanmamış peynirlerin taze olarak piyasaya sunulmasına izin verilmeyecek. Bu peynirlerin uygun koşullarda en az dört ay olgunlaştırılması gerekecek.
Ayrıca en az 120 gün olgunlaştırılmış kaşar peynirlerinde “eski” ifadesi kullanılabilecek. Olgunlaştırılmış peynirlerin etiketlerinde üretim tarihi ve olgunlaştırma süresine ilişkin bilgilere yer verilecek.
Peynir Üretiminde Kullanılabilecek Bileşenler Düzenlendi
Yeni tebliğde peynir üretiminde kullanılabilecek bileşenlere ilişkin kurallar da yer aldı.
Peynir üretiminde süt yağı dışındaki bitkisel ve hayvansal yağların, süt proteini dışındaki proteinlerin, soya ve jelatin gibi bileşenlerin kullanımına izin verilmeyecek.
Nişasta kullanımına ilişkin sınırlamalar kapsamında, çeşnili taze peynirlerde stabilizör amacıyla belirli koşullarda nişasta kullanılabilecek.
Ayrıca peynirlerde süt ve süt ürünleri aroması veren aroma vericilerin kullanımına izin verilmeyecek.
Çeşnili Peynirlerde İçerik Oranları Belirlendi
Tebliğe göre çeşnili peynirlerde kullanılan çeşni oranı genel olarak yüzde 6'yı, çeşnili taze peynirlerde ise yüzde 15'i geçemeyecek.
İlave şeker kullanılan çeşnili taze peynirlerde şeker oranının etiketin ön yüzünde belirtilmesi gerekecek.
Düzenleme kapsamında eritme peynirlerinin dökme olarak piyasaya sunulmasına ve telemenin doğrudan son tüketiciye satışına da izin verilmeyecek.
Peynirlerin Muhafazasında Sıcaklık Şartı
Peynir ve telemelerin muhafazası, taşınması ve piyasaya arzı sırasında 10 °C'nin altındaki sıcaklıklarda tutulması zorunlu olacak.
Ürünlerin hijyen, mikrobiyolojik kriterler, veteriner ilaç kalıntıları, pestisitler ve bulaşanlar bakımından ilgili gıda mevzuatına uygun olması gerekecek.
Tebliğ hükümlerine aykırı faaliyetler hakkında 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanunu kapsamında işlem yapılacak.
Peynir Üreticilerine 30 Nisan 2027'ye Kadar Uyum Süresi
10 Kasım 2026 tarihinde yürürlüğe giren Türk Gıda Kodeksi Peynir Tebliği (2026/24) ile 2015 yılında yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Peynir Tebliği (2015/6) yürürlükten kaldırıldı.
Tebliğin yayımından önce faaliyet gösteren işletmelerin 30 Nisan 2027 tarihine kadar yeni düzenlemelere uyum sağlaması gerekecek.
Geçiş sürecinde mevcut işletmelere önceki tebliğ hükümleri uygulanacak. Belirlenen tarihten önce piyasaya sunulan ürünler ise tebliğde belirtilen istisnalar dışında raf ömürleri boyunca piyasada bulunabilecek.
Yeni tebliğ, peynir üreticileri ve gıda işletmeleri açısından üretim, etiketleme, muhafaza ve piyasaya arz süreçlerinde uyulması gereken kuralları ortaya koyuyor.