Türk Veteriner Hekimleri Birliği (TVHB), 3 Kasım Dünya Tek Sağlık Günü kapsamında yaptığı açıklamayla, küresel sağlık tehditleriyle mücadelede Tek Sağlık yaklaşımının önemine dikkat çekti.
Türk Veteriner Hekimleri Birliği (TVHB) Merkez Konseyi Başkanı Ali Eroğlu, 3 Kasım Dünya Tek Sağlık Günü dolayısıyla yaptığı açıklamada, insan, hayvan, bitki ve çevre sağlığının bir bütün olarak ele alınması gerektiğini vurguladı. Eroğlu, Türkiye'de Tek Sağlık yaklaşımının yasal ve kurumsal bir yapıya kavuşturulması için Tek Sağlık Yasası çıkarılmasını ve Cumhurbaşkanlığına bağlı Hastalık Kontrol ve İzleme Merkezi (HAKİM) kurulmasını talep etti.
Türk Veteriner Hekimleri Birliği (TVHB), 3 Kasım Dünya Tek Sağlık Günü kapsamında yaptığı açıklamayla, küresel sağlık tehditleriyle mücadelede Tek Sağlık yaklaşımının önemine dikkat çekti.
İnsanların, hayvanların, bitkilerin ve ekosistemlerin sağlığını bir bütün olarak ele alan Tek Sağlık yaklaşımının, farklı disiplinlerin ortak hedefler doğrultusunda çalışmasını esas alan bilimsel ve bütüncül bir model olduğunu belirten TVHB, bu yaklaşımın Türkiye'de etkin biçimde uygulanması gerektiğini vurguladı.
Küresel sağlık tehditleri ortak mücadeleyi zorunlu kılıyor
İklim değişikliği, doğal yaşam alanlarının tahribatı, biyolojik çeşitlilik kaybı, küresel ulaşım ve hayvan hareketliliğinin artması, çevre kirliliği ve antimikrobiyal direncin sağlık risklerini giderek büyüttüğüne dikkat çekilen açıklamada, özellikle zoonotik hastalıklar, gıda güvenliği ve antimikrobiyal direncin insanlığın geleceğini tehdit eden başlıca sorunlar arasında yer aldığı ifade edildi.
Bilimsel verilerin, insanlarda görülen bulaşıcı hastalıkların yaklaşık yüzde 60'ının zoonotik özellik taşıdığını, yeni ortaya çıkan bulaşıcı hastalıkların ise yaklaşık yüzde 75'inin hayvan kaynaklı olduğunu gösterdiği belirtildi.
COVID-19 başta olmak üzere küresel salgınların, insan ve hayvan sağlığının birlikte korunmasının önemini açıkça ortaya koyduğu vurgulandı.
Türkiye zoonotik hastalıklar açısından risk altında
Türkiye'nin coğrafi konumu, göçmen kuşların göç güzergâhları, değişken iklim koşulları ve yoğun hayvan hareketliliği nedeniyle zoonotik hastalıklar açısından önemli risklerle karşı karşıya olduğu belirtildi.
Açıklamada bruselloz, şarbon, şap, kuduz, salmonelloz, Kırım Kongo Kanamalı Ateşi, tüberküloz ve kist hidatik gibi hastalıkların, Tek Sağlık yaklaşımının ülkemizde etkin biçimde uygulanmasının gerekliliğini gösterdiği ifade edildi.
“Erken teşhis, erken uyarı, erken müdahale”
Zoonotik hastalıkların kontrolü, gıda güvenliğinin sağlanması ve antimikrobiyal dirençle mücadelede veteriner hekimlik hizmetlerinin vazgeçilmez olduğuna dikkat çekildi.
Buna rağmen veteriner hekimlerin sağlık hizmetleri içerisindeki konumunun üstlendikleri sorumluluklarla örtüşmediği belirtilerek, veteriner hekimlerin sağlık personeli statüsünün güçlendirilmesi, sağlık hizmetleri sınıfında hak ettikleri konuma kavuşturulmaları ve karar alma mekanizmalarında etkin şekilde yer almaları gerektiği vurgulandı.
Sağlık sistemlerinin sürdürülebilirliği açısından koruyucu sağlık hizmetlerine öncelik verilmesinin önemine değinilen açıklamada, hastalıkların ortaya çıkmadan önlenmesi ve erken müdahale mekanizmalarının güçlendirilmesinin hem toplum sağlığını koruyacağı hem de sağlık harcamalarını azaltacağı kaydedildi.
Tek Sağlık Yasası çıkarılmalı, HAKİM kurulmalı
Türkiye'de Tek Sağlık yaklaşımının yasal ve kurumsal bir zemine kavuşturulması gerektiğini belirten Türk Veteriner Hekimleri Birliği, kapsamlı bir Tek Sağlık Yasası çıkarılması çağrısında bulundu.
İnsan, hayvan, bitki ve çevre sağlığına ilişkin görev ve yetkileri belirleyen, kurumlar arası koordinasyonu sağlayan bütüncül bir yapılanmanın oluşturulması gerektiği ifade edildi.
Bu kapsamda doğrudan Cumhurbaşkanlığına bağlı Hastalık Kontrol ve İzleme Merkezi (HAKİM) kurulması önerildi.
Beşeri hekimler, veteriner hekimler, halk sağlığı uzmanları ve ilgili disiplinlerin temsilcilerinin yer alacağı merkezin; zoonotik hastalıkların izlenmesi, salgın risklerinin değerlendirilmesi, erken uyarı sistemlerinin geliştirilmesi ve hastalıklarla mücadele çalışmalarının koordinasyonunu üstlenmesi gerektiği belirtildi.
TVHB'den Tek Sağlık için kararlı adım çağrısı
Türk Veteriner Hekimleri Birliği Merkez Konseyi Başkanı Ali Eroğlu, Tek Sağlık yaklaşımının Türkiye'de yasal ve kurumsal bir yapıya kavuşturulması gerektiğini yineleyerek, Tek Sağlık Yasası'nın çıkarılmasını ve HAKİM'in kurulmasını ivedilikle talep ettiklerini bildirdi.
Eroğlu, açıklamasının sonunda 3 Kasım Dünya Tek Sağlık Günü'nün insan, hayvan ve çevre sağlığına ilişkin toplumsal ve kurumsal farkındalığın artmasına katkı sağlamasını diledi.